ZOEKEN

Vijfde anti-witwasrichtlijn: Het einde van anonieme virtuele valutatransacties nadert

Artikel geschreven door: Kyra Weaver op 14 mei 2018

Vanaf eind 2019 vallen platforms voor het omwisselen van virtuele valuta, virtual currency exchange platforms en custodian wallet providers, binnen de reikwijdte van de vijfde anti-witwasrichtlijn (AMLD5). Het einde van de anonieme transacties met virtuele valuta nadert. De belangrijkste wijzigingen op een rij.

U kunt dit artikel ook lezen op LinkedIn

De Wwft 2018

Het op 6 april 2018 aan de Tweede Kamer aangeboden Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 zal voorzien in de implementatie van de vierde Europese anti-witwasrichtlijn (AMLD4). Daar is Nederland op dit moment zeker een jaar te laat mee. Er is recentelijk zelfs een gewijzigde versie van de richtlijn, de vijfde anti-witwasrichtlijn, aangenomen door het Europees Parlement.

De vierde en vijfde anti-witwasrichtlijnen zijn bedoeld om nationale regelgeving omtrent het voorkomen van witwassen en financiering van terrorisme te harmoniseren. Hierbij wordt gekeken naar de aanbevelingen voor internationale standaarden die gedaan zijn door de Financial Action Task Force.

Cliëntenonderzoek en meldplicht

Onder de huidige versie van de Wwft worden financiële organisaties zoals banken, maar ook diverse andere beroepsgroepen zoals belastingadviseurs, accountants en advocaten, verplicht een cliëntenonderzoek uit te voeren bij het aangaan van een zakelijke relatie met de klant. Of indien het een incidentele transactie betreft: bij een transactie in contanten (of via prepaid betaalmiddelen) boven een bepaald bedrag. Daarnaast worden de Wwft-instellingen verplicht ongebruikelijke transacties te melden aan de Financiële Inlichtingeneenheid (FIU).

Met de implementatie van de vierde anti-witwasrichtlijn zullen ook personen die in goederen handelen en daarvoor betalingen in contant geld doen of ontvangen en aanbieders van kansspelen binnen de reikwijdte van de Wwft vallen.

Vijfde anti-witwasrichtlijn: Het einde van anonieme virtuele valutatransacties nadert

Virtuele valuta en wallets

Op 19 april 2018 is een wijziging van de vierde anti-witwasrichtlijn aangenomen in het Europees Parlement: de vijfde anti-witwasrichtlijn, of AMLD5 in het Engels. Onderdeel van de aangepaste richtlijn is dat platforms voor het omwisselen van virtuele valuta, virtual currency exchange platforms en custodian wallet providers, ook binnen de reikwijdte van de anti-witwasrichtlijn worden gebracht.

De implicatie hiervan is dat wisselkantoren voor virtuele valuta en custodian wallet providers verplicht cliëntenonderzoek zullen moeten verrichten. Tevens dienen ze, net als de huidige Wwft-instellingen, ongebruikelijke transacties te melden aan de FIU. Voorgaande houdt in dat er niet langer anoniem virtuele valuta omgewisseld kunnen worden voor fiat valuta en andersom. Het einde van anonieme virtuele transacties.

In de huidige versie van de vijfde anti-witwasrichtlijn wordt de volgende definitie van virtuele valuta gehanteerd:

“virtuele valuta: een digitale weergave van waarde die noch door een centrale bank noch door een overheid wordt uitgegeven en evenmin aan een fiduciaire valuta is gekoppeld, maar die door natuurlijke of rechtspersonen als een betaalmiddel wordt aanvaard en kan worden overgedragen, opgeslagen of elektronisch verhandeld.”

Lokale valuta, zoals community coins en dergelijke instrumenten (beperkt tot een regio of stad), worden niet als virtuele valuta beschouwd.

Centrale registers

De vijfde anti-witwasrichtlijn voorziet bovendien in het uitbreiden van bevoegdheden van FIU’s: Financiële Inlichtingeneenheden mogen zich onder de richtlijn toegang verschaffen tot persoonsgegevens van bankrekeninghouders, ook zonder dat de betreffende Wwft-instelling een melding heeft gemaakt van een ongebruikelijke transactie. Onder uitvoering van de nieuwe richtlijn dienen alle lidstaten dan ook een centraal register met persoonsgegevens van bankrekeninghouders (naam en geboortedatum) op te richten.

Omdat niet alle transacties met virtuele valuta plaatsvinden via wisselkantoren of custodian wallet providers, gaat de richtlijn nog een stapje verder: de Europese Commissie onderzoekt momenteel de mogelijkheden om lidstaten te verplichten nog een centraal register op te richten, met daarin persoonsgegevens van gebruikers van virtuele valuta (inclusief wallet-identificatiegegevens). De FIU’s dienen ook directe toegang tot dit register te verkrijgen.

De bedoeling is dat (op termijn) gegevens uit alle registers, inclusief het UBO-register, kunnen worden uitgewisseld met bevoegde instanties uit andere lidstaten, Europol et cetera.

Timing

Zodra de vijfde anti-witwasrichtlijn in werking is getreden (waarschijnlijk eind voorjaar 2018), hebben lidstaten 18 maanden de tijd om de implementatie in de nationale wetgeving te regelen. Voor Nederland is dat dus naar verwachting eind 2019. In de tussentijd dienen de huidige Wwft-instellingen op grond van de bestaande wetgeving in ieder geval verscherpt cliëntenonderzoek uit te voeren indien een klant betrokken is bij transacties in virtuele valuta.

Naar aanleiding van de recent gewijzigde richtlijn maakte Minister Hoekstra van Financiën eind april ook bekend dat de implementatie van het UBO-register in Nederland wordt uitgesteld tot begin 2019.

2019 wordt het jaar van de registers.


Andere Artikelen

UNO nieuws

Het getal 13…

Lees meer
Actueel

UNO is vernieuwd!

Lees meer